Het maken van een kunstwerk is het resultaat van een proces: een geleidelijke ontwikkeling waarin tijd een essentiële, maar ongrijpbare rol speelt. Tijd kan niet worden vastgehouden, enkel benaderd via momenten — vastgelegd door middel van foto’s. Het creatieve proces ontvouwt zich bovendien nooit lineair. Het beweegt zich in verschillende richtingen en wordt continu beïnvloed door externe factoren waarin context een essentieel element is. Binnen mijn praktijk staat procesvoering en de vastlegging ervan centraal. Het eindproduct is daaraan ondergeschikt en fungeert louter als een eindpunt in tijd in plaats van als doel.
Tijdens het voeren van een proces leg ik momenten vast in een foto. Deze momenten zijn belangrijk in de bepaling van de richting van het proces. Een dergelijk moment vormt met andere woorden een schakel binnen het gevoerde proces van waaruit er zich een volgende fase aankondigt. Elk van deze foto’s is louter een trachten vast te leggen van een ijkpunt. Het maken van de foto heeft dan ook geen enkel esthetisch doel op zich. Het kan beschouwd worden als een ondersteuning van mijn geheugen over het verloop van het proces.
Een proces vindt zijn einde wanneer ik aanvoel dat er na de laatst gemaakte foto geen significante toevoeging of verandering meer heeft plaatsgevonden die bijdraagt aan het onderzoek van waaruit het proces is gestart. Het proces is afgerond omdat het geleid heeft tot een inzicht, een antwoord of een nieuwe vraag. Er is dus wel degelijk een eindpunt van een proces, maar hierbij speelt het eindproduct geen rol omdat de oorsprong van het proces niet ontstaan is met als doel iets “moois” te maken.
Alle foto’s die ik maakte tijdens het verloop van een proces breng ik vervolgens samen in een digitale fotocollage. Ik streef hierbij steeds naar een zo waarheidsgetrouw mogelijke weergave van de impact van elke fase tijdens het proces door het ene beeld meer te laten doorwerken dan het andere. Zo ontstaat er een samensmelting van de vastgelegde momenten, sporen en betekenissen: een vorm van kruisbestuiving waarin tijd, handeling en reflectie samenkomen. Het proces transformeert zelf tot een tastbaar resultaat.
Met mijn werkmethodiek wil ik de verhouding tussen proces en product in vraag stellen. Een proces is per definitie een reeks van opeenvolgende handelingen die leidt tot een product. Maar wat als het proces een doel op zich wordt? Is het dan nog een proces wanneer het op zijn beurt herleid wordt tot het vormen van een product? Is dit product nog een product wanneer het enkel bestaat uit fragmenten van een proces?
Mijn vertrekpunt is steeds persoonlijk en intuïtief. Het proces vindt zijn oorsprong in bestaande kunstwerken, songteksten, ontmoetingen, gedachten en gevoelens die mij raken en vragen oproepen. Ik ben voortdurend op zoek naar betekenis. De drang om te analyseren, te onderzoeken en te begrijpen zet telkens opnieuw een proces in gang.
Het proces biedt mij de ruimte om stil te staan én verder te gaan — steeds opnieuw.
